Trong 45 năm đi giảng đạo, Phật rất ít khi nói đến những chuyện siêu hình. Nhưng những lời hiếm hoi của Phật về cái vượt ra ngoài hình sắc lại làm dấy lên "vô lượng" suy nghĩ trong những đầu óc sáng suốt bậc nhất của nhân loại.

Ðã biết "không thể suy nghĩ mà biết", nhưng đọc
Tâm kinh, chẳng hạn, mà nhịn nghĩ được, chắc chẳng mấy người.

Dưới đây Trần Trọng Kim nhắc cái "chân ngã". Ai biết mặt mũi "ta thật", người ấy lên ngay niết-bàn!

(Thu Tứ)



Trần Trọng Kim, “Cái chân ngã…”



Phật chỉ nói (...) người giải thoát được là vào niết bàn, bất sinh bất diệt. Nhưng cái gì đã giải thoát, cái gì bất sinh bất diệt, Phật không nói (...) Phật không nói cái gì mắc phải Vô minh mà luân hồi sinh tử (...) ta tự hiểu lấy rằng "cái ấy" không phải là không hẳn mà cũng không phải là có hẳn, nó là cái "chân ngã" của ta (...) không thể suy nghĩ mà biết được


(Trần Trọng Kim,
Phật giáo, nxb. Đà Nẵng, VN, 2002, t. 54) (viết trước 1945)







___________________________
Nhan đề do người chọn tạm đặt.